Ví dụ: Chương 2: Biết nói lời yêu cầu, đề nghị

Giới thiệu bài học

Các em học sinh thân mến! Trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta thường cần nhờ người khác giúp đỡ hoặc muốn xin phép điều gì đó. Làm thế nào để người khác vui vẻ giúp đỡ mình nhỉ? Bí quyết chính là biết nói lời yêu cầu, đề nghị một cách lịch sự. Bài học hôm nay sẽ giúp các em hiểu và thực hành điều đó thật tốt.

Lý thuyết: Thế nào là nói lời yêu cầu, đề nghị

Nói lời yêu cầu, đề nghị là khi em muốn nhờ ai đó làm việc gì hoặc em muốn xin phép để làm một việc nào đó, em cần dùng những từ ngữ thật lễ phép, nhẹ nhàng. Nếu nói lời yêu cầu, đề nghị đúng cách, em sẽ nhận được sự giúp đỡ và mọi người sẽ yêu quý em hơn.

Để nói lời yêu cầu, đề nghị, em cần có những yếu tố sau:

• Có từ ngữ lịch sự: "làm ơn", "xin", "làm ơn giúp", "xin phép", "có thể... được không".
• Thái độ lễ phép, nhìn vào người đối diện, không la hét hay nói trống không.
• Nói rõ ràng yêu cầu của mình.

Ví dụ minh họa từng bước

Ví dụ 1: Nhờ bạn cho mượn bút

Tình huống: Em quên mang bút màu, em muốn nhờ bạn Minh ngồi cạnh cho mượn một cây.

Các bước nói lời đề nghị:

1. Đưa ra câu hỏi mở đầu lịch sự: Em quay sang bạn Minh và nói nhẹ nhàng: "Minh ơi, làm ơn cho mình hỏi chút được không?"
2. Nói rõ yêu cầu của mình: Em tiếp tục: "Mình quên mang bút màu rồi, bạn có thể cho mình mượn một cây được không?"
3. Thể hiện thái độ tốt: Em nhìn bạn, mỉm cười và nói với giọng thân thiện.
4. Nếu được đồng ý, hãy cảm ơn: Bạn Minh đưa bút, em nói ngay: "Cảm ơn Minh nhé! Mình sẽ trả lại ngay sau khi dùng xong."

Ví dụ 2: Xin phép mẹ đi chơi công viên

Tình huống: Em muốn xin phép mẹ cho em ra công viên gần nhà chơi cùng bạn Lan.

Các bước nói lời yêu cầu:

1. Đến gần và chờ mẹ rảnh: Em đến bên mẹ và chờ mẹ đang rảnh rỗi, không làm việc.
2. Xin phép lễ phép: Em nhẹ nhàng nói: "Mẹ ơi, con muốn xin phép mẹ một chút ạ."
3. Nêu rõ lý do và đề nghị: Em nói tiếp: "Bạn Lan rủ con ra công viên chơi từ 3 giờ đến 4 giờ chiều. Con có thể đi được không ạ?"
4. Cam kết và cảm ơn: Nếu mẹ đồng ý, em vui vẻ: "Con cảm ơn mẹ. Con hứa sẽ về đúng giờ ạ!"

Ví dụ 3: Nhờ cô giáo giảng lại bài

Tình huống: Em không hiểu một phép tính trong giờ học, em muốn nhờ cô giáo giảng lại.

Các bước thực hiện:

1. Giơ tay xin phép: Em giơ tay lên, đợi cô giáo gọi mới nói.
2. Nói lời yêu cầu lễ phép: Khi cô mời, em đứng lên và nói: "Thưa cô, em chưa hiểu bài này lắm ạ. Cô có thể giảng lại cho em một lần nữa được không ạ?"
3. Chăm chú lắng nghe và cảm ơn: Sau khi cô giảng lại, em nói: "Em cảm ơn cô ạ!"

Ghi nhớ

• Khi cần nhờ ai đó giúp đỡ, em hãy nhớ nói lời yêu cầu, đề nghị lịch sự như: "Làm ơn", "Xin", "Có thể... được không ạ".
• Luôn dùng giọng nói nhẹ nhàng, thái độ lễ phép và nhìn vào người đối diện.
• Sau khi được giúp đỡ hoặc đồng ý, đừng quên nói "Cảm ơn" nhé!
• Không nên nói trống không, ra lệnh hay la hét khi yêu cầu người khác làm gì đó.

Bài tập gợi ý

1. Em hãy đóng vai với bạn cùng bàn và thực hành nói lời yêu cầu, đề nghị trong các tình huống sau:
   • Em muốn nhờ bạn đưa hộ quyển sách ở kệ cao.
   • Em muốn xin phép anh chị dùng chung đồ chơi.
2. Hãy viết ra ba câu nói lời yêu cầu, đề nghị mà em có thể dùng với người thân trong gia đình. Ví dụ: "Bà ơi, bà làm ơn lấy giúp cháu cốc nước ạ!"
3. Em hãy quan sát bạn bè trong lớp, nếu thấy bạn nào nói chuyện rất lịch sự khi nhờ vả, em hãy học tập và khen ngợi bạn.

Chúc các em luôn biết nói lời yêu cầu, đề nghị thật đẹp để ai cũng yêu quý!