Hình vuông, hình tròn

Bài 3: Hình vuông, Hình tròn

Giới thiệu

Trong cuộc sống, chúng ta thường bắt gặp nhiều đồ vật có dạng hình vuông như viên gạch lát nền, mặt bàn, hay hình tròn như cái đĩa, mặt đồng hồ. Bài học hôm nay sẽ giúp các em nhận biết và gọi tên chính xác hai hình cơ bản này. Các em hãy cùng khám phá hình vuông và hình tròn nhé!

Lý thuyết

1. Hình vuông

• Hình vuông là hình có bốn cạnh bằng nhau và có bốn góc vuông (mỗi góc vuông giống như góc của quyển vở).
• Ví dụ: Viên gạch men lát nền, mặt của khối rubik, khung ảnh hình vuông.

2. Hình tròn

• Hình tròn là hình có đường bao cong tròn khép kín, không có góc nhọn.
• Bên trong hình tròn có:
  • Tâm (thường kí hiệu là O): là điểm ở chính giữa hình tròn.
  • Đường kính: đoạn thẳng đi qua tâm và nối hai điểm trên đường tròn (ví dụ AB).
  • Bán kính: đoạn thẳng nối từ tâm đến một điểm trên đường tròn (ví dụ OA, OB). Bán kính dài bằng một nửa đường kính.
• Ví dụ: Cái đĩa, mặt trống, bánh xe, đồng xu.

Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Quan sát các hình dưới đây và cho biết hình nào là hình vuông, hình nào là hình tròn?

• Hình A: Hình có bốn cạnh dài bằng nhau, bốn góc vuông. → Hình A là hình vuông.
• Hình B: Hình có đường cong tròn khép kín. → Hình B là hình tròn.
• Hình C: Hình có bốn cạnh nhưng hai cạnh dài hơn hai cạnh ngắn (các góc vẫn vuông). → Hình C là hình chữ nhật, không phải hình vuông.

Ví dụ 2: Cho hình tròn tâm O, đường kính AB dài 10 cm. Hỏi bán kính OA dài bao nhiêu xăng-ti-mét?

Bài giải:

Bán kính OA dài bằng một nửa đường kính AB:

OA = 10 : 2 = 5 (cm)

Đáp số: 5 cm.

Ghi nhớ

1. Hình vuông có 4 cạnh bằng nhau và 4 góc vuông. Các cạnh của hình vuông đều dài bằng nhau.
2. Hình tròn có tâm, đường kính và bán kính. Mọi bán kính trong một hình tròn đều dài bằng nhau. Đường kính dài gấp 2 lần bán kính.

Bài tập gợi ý

Các em hãy thử sức với các bài tập sau:

1. Kể tên 3 đồ vật em thấy trong nhà có dạng hình vuông và 3 đồ vật có dạng hình tròn.
2. Vẽ một hình vuông có cạnh dài 3 ô li (trong vở ô ly). Vẽ một hình tròn có bán kính bằng 2 ô li.
3. Một hình tròn có bán kính là 4 cm. Hỏi đường kính của hình tròn đó dài bao nhiêu xăng-ti-mét?